5 sposobów na praktykowanie wdzięczności z dziećmi

„Bo Wy NIGDY nam NIC nie kupujecie!!!” – jeśli słyszałaś/słyszałeś to zdanie z ust Twojego dziecka, wykrzyczane gdy odmawiasz mu kupienia kolejnego zestawu LEGO, to może ten tekst jest też dla Ciebie. Co prawda, nie będzie lekiem na tę sytuację, bo w momencie tak wielkich emocji nie dyskutuje się z nimi, a raczej po prostu je przyjmuje, ale może zainspiruję Cię do wychowywania dzieci w postawie wdzięczności, która pomoże im rozpoznawać i doceniać dobro, którego doświadczają.

Ubiegły rok dobitnie przykuł naszą uwagę do tego, co ważne, wartościowe w życiu każdego z nas i być może niektórzy pierwszy raz doświadczyli uczucia wdzięczności a inni jeszcze częściej wymawiali słowo „dziękuję”. Pandemia koronawirusa i idące za nią obostrzenia pokazały nam, że mamy za co dziękować oraz że warto, a nawet należy dziękować. Jak zatem zachęcać dzieci do tego, aby codziennie rozpoznawały dobro wokół siebie?

1. Najpierw odkryj czym wdzięczność jest dla Ciebie.

Wdzięczność może być pojęciem trudnym do zrozumienia dla dorosłych, więc tym bardziej dla dzieci. Najogólniej mówiąc jest to rozpoznawanie dobra poza sobą. Dobrem mogą być rzeczy wielkie takie jak miłość, rodzina, zdrowie. Ale też drobiazgi: lody, uśmiech, uściski. Gdy uświadomisz sobie, jak wdzięczność rezonuje z Twoimi wartościami, może zacząć rozmawiać o niej z dziećmi.

2. Mów dzieciom jak się czujesz, gdy doświadczasz dobra.

Praktykowanie wdzięczności nie zawsze musi być formalnym aktem uznania typu: „Czuję wdzięczność, gdy mnie przytulasz”. Może to być łatwe i proste do powiedzenia „dziękuję” za przytulenie właśnie czy inny miły gest. Jest to uczenie wdzięczności poprzez własną postawę.

Można do tego dodać nazywanie uczuć, które nam towarzyszą w takim momencie. To zdecydowanie pomaga dzieciom w rozpoznawaniu i zarządzaniu swoimi emocjami. Możesz w sytuacji, gdy doświadczasz dobra i odczuwasz wdzięczność opowiedzieć dzieciom jak się czujesz. Np.

DOBRO: Sąsiadka podzieliła się z Wami pomidorami ze swojego ogrodu.
ROZPOZNANIE I NAZWANIE UCZUĆ: „Jestem bardzo wdzięczna/y, że pani Basia jest naszą sąsiadką i że się z nami dzieli. Cieszę się, że otrzymaliśmy od niej pomidory”.

3. Pytaj dzieci o ich wdzięczność

Dzieci nie zawsze potrafią opisać swoje uczucia. Możesz być ich przewodnikiem i pomóc im nazywać to, co się dzieje w ich wnętrzu. Andrea Hussong, profesor psychologii i neuronauki oraz promotorka zdrowia i dobrego samopoczucia wśród dzieci, młodzieży i rodzin proponuje rozmowę opartą na 4 krokach. Najpierw przedstawię schemat, a następnie przykład, który mam nadzieję, pomoże Ci zrozumieć i zastosować tę metodę w Twojej rodzinie 🙂

1. krok: ZAUWAŻAMY to, za co możemy być wdzięczni.
2. krok: MYŚLIMY o tym, dlaczego otrzymaliśmy te rzeczy.
3. krok: Rozpoznajemy jak CZUJEMY SIĘ z tym, co otrzymaliśmy.
4. krok: Co następnie ROBIMY, aby wyrazić wdzięczność.

WIDZĘ → MYŚLĘ → CZUJĘ → ROBIĘ

PRZYKŁAD:

WIDZĘ: Zauważyłam/łem, że babcia przyniosła ci nową książkę.
MYŚLĘ: Co o tym myślisz?
CZUJĘ: Jak się z tym czujesz?
ROBIĘ: Czy jest coś, co chcesz zrobić, aby pokazać babci, jak się poczułaś/łeś, gdy otrzymałaś/łeś nową książkę?

Zadawanie tego rodzaju pytań jest ożywczym sposobem na to, aby Twoje dziecko rozumiało, dostrzegało i doceniało dobre rzeczy, jakich doświadcza w swoim życiu.

4. Zachęcaj i inspiruj dzieci do dokumentowania wdzięczności

Oprócz zachęcających rozmów, możesz zachęcać swoje dzieci do samodzielnego praktykowania wdzięczności. W jaki sposób? Mogą to być różne aktywności lub rytuały, np.

Dziennik wdzięczności: docenienie dobra na piśmie może być rytuałem rano po przebudzeniu lub wieczorem jako refleksja nad tym, jak minął dzień. Wystarczy przeznaczyć na to notatnik i przed wypisaniem listy wdzięczności zatytułować stronę Dziś dziękuję za:”.
Jeśli Twoje dziecko jeszcze nie potrafi pisać, możesz sama/sam zatytułować stronę, a smyka zachęć do narysowania jego powodów do wdzięczności (ten pomysł wynikł naturalnie podczas warsztatu wdzięczności jaki robiłam z córkami mojej przyjaciółki :))

Eseje fotograficzne: jeśli pisanie nie sprawia przyjemności Twojemu dziecku, może zrobić zdjęcia rzeczy, miejsc, osób, za które jest wdzięczne, i stworzyć album wdzięczności.

5. Praktykuj wdzięczność aby stała się miłym nawykiem w Twojej rodzinie.

Za każdym razem, gdy okazujesz wdzięczność i mówisz o niej, pomagasz Twoim dzieciom rozwinąć cenne umiejętności potrzebne do ich „emocjonalnego zestawu narzędzi”. Spróbuj wprowadzić wdzięczność do codziennych rytuałów swojej rodziny.

PRZYKŁAD:

„NIECH KAŻDY CZŁONEK RODZINY OPOWIE PRZY STOLE O TRZECH DOBRYCH RZECZACH, KTÓRYCH DOŚWIADCZYŁ TEGO DNIA. MOŻE TO WYWOŁAĆ ROZMOWĘ MIĘDZY RODZICAMI I DZIEĆMI W SPOSÓB, KTÓRY MOŻE BYĆ NAPRAWDĘ SŁODKI I DELIKATNY. MOŻE TO BYĆ RÓWNIEŻ SPOSÓB DLA RODZICÓW, ABY RZUCIĆ OKIEM NA TO, CO MA ZNACZENIE DLA ICH DZIECKA”.

dr Mariam Abdullah*

O takich nowych nawykach łatwo się mówi czy pisze, trudniej je zrobić. Więc bądź dla siebie dobra/dobry i wyrozumiała/wyrozumiały podczas tego procesu 🙂

Czasami jako rodzic możesz mieć wrażenie, że Twoje dzieci nie ogarniają tych wszystkich kroków, etapów i to jest w porządku. Również my dorośli potrzebujemy w tym wsparcia. To jest coś, czego uczymy się i my i dzieci, a im więcej ćwiczeń, tym bardziej ta umiejętność będzie silniejsza.

*Dr Maryam Abdullah, jest Dyrektorem Programu dla Rodziców w Grater Good Science Center oraz psychologiem rozwojowym z doświadczeniem w relacjach rodzic-dziecko i rozwoju zachowań prospołecznych dzieci.

Zdjęcia: Evgeny Atamanenko i Ravpixel.com | Shutterstock

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *